Najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, gdy śmierć nastąpiła na skutek zdarzenia zawinionego przez inną osobę, które miało miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 r. Tak wynika z uchwały Sądu Najwyższego z dnia 22 października 2010 r. (sygn. akt III CZP 76/10).

Dopiero 3 sierpnia 2008 r. w Kodeksie cywilnym pojawił się przepis (art. 446 § 4) dający najbliższym członkom rodziny zmarłego podstawę do dochodzenia odpowiedniej sumy tytułem zadośćuczynienia pieniężnego za doznaną krzywdę (np. cierpienia psychiczne). Dotychczas uważano, że jeżeli np. wypadek samochodowy, w którym zginął małżonek, rodzic czy dziecko, miał miejsce wcześniej, wówczas najbliżsi członkowie rodziny pozbawieni byli możliwości dochodzenia zadośćuczynienia za wyrządzoną im w ten sposób krzywdę. Pozostawało im jedynie żądanie zapłaty odszkodowania, o ile wskutek śmierci nastąpiło znaczne pogorszenie ich sytuacji życiowej (art. 446 § 3 K.c.).

Mimo to sądy nieraz zasądzały zadość­uczynienia, stosując przychylną dla poszkodowanych członków rodziny zmarłego interpretację przepisów, które wprost nie przewidywały takiej możliwości. Przykładowo Sąd Najwyższy w wyroku z dnia 15 października 2002 r. (sygn. akt II CKN 985/00). Sąd uznał w nim, że śmierć małoletniego dziecka może stanowić przyczynę znacznego pogorszenia sytuacji życiowej jego rodziców nie tylko wtedy, gdy wywołała aktualny uszczerbek materialny, ale także wówczas, gdy ich cierpienia psychiczne osłabiły aktywność życiową, powodując utratę możliwości polepszenia warunków życia w przyszłości lub konieczność niekorzystnego ograniczenia planów życiowych.

W przywołanej uchwale z dnia 22 października 2010 r. Sąd Najwyższy poszedł o krok dalej, stwierdzając że najbliższemu członkowi rodziny zmarłego przysługuje, na podstawie art. 448 w związku z art. 24 § 1 K.c., zadośćuczynienie pieniężne za doznaną krzywdę, gdy śmierć nastąpiła na skutek deliktu, który miał miejsce przed dniem 3 sierpnia 2008 r. Orzeczenie to otwiera drogę do dochodzenia rekompensaty szkody niemajątkowej m.in. tym rodzinom, których bliscy zginęli w wypadkach spowodowanych przed tą datą przez innych uczestników ruchu.