Zarówno koszty bezpośrednio ukierunkowane na osiągnięcie przychodów, jak i poniesione na zachowanie lub zabezpieczenie źródła przychodów, określa się proporcjonalnie do prawa wspólnika do udziału w zysku. Tak wynika z wyroku NSA z dnia 1 czerwca 2011 r., sygn. akt II FSK 140/10 (orzeczenie prawomocne).

Umowa spółki jawnej przewiduje, że wspólnikom przysługuje udział w zyskach w zróżnicowanej wysokości, natomiast podział kosztów pomiędzy wspólników jest równy. Wspólnicy uznali, że takie ustalenia w umowie spółki są zgodne z art. 8 ust. 1 ustawy o pdof. Ponadto w ich ocenie dopuszczalne jest dzielenie kosztów stałych proporcjonalnie, a kosztów zmiennych - odpowiednio do kosztów poniesionych przez każdego ze wspólników.

Stanowisko to nie znalazło jednak akceptacji NSA. Z uzasadnienia jego wyroku wynika, że wspólnicy spółki jawnej mogą określić prawo do udziału w zysku w dowolnej proporcji, jednakże w takiej samej proporcji powinny być rozliczane koszty uzyskania przychodów. Tak wynika bowiem z analizy art. 8 ust. 1 i 2 ustawy o pdof. Sąd wskazał przy tym, że jeżeli ustawa podatkowa przewiduje określone konsekwencje prawnopodatkowe, odnoszące się do zasad określania przychodów i kosztów uzyskania przychodów wspólników spółki jawnej, podatnik nie może domagać się uchylenia bądź modyfikacji tych konsekwencji tylko dlatego, że inaczej stanowi zawarta przez niego umowa spółki.

Ponadto w ocenie NSA skoro art. 8 ust. 2 ustawy o pdof mówi ogólnie o kosztach uzyskania przychodów, bez różnicowania ich na koszty bezpośrednie i pośrednie należy przyjąć, że chodzi o ogólną kategorię kosztów, obejmującą obie ich postacie. W związku z tym orzekł jak na wstępie.